روان‌کاوی به چه سوالاتی پاسخ می‌دهد؟

روان‌کاوی به چه سوالاتی پاسخ می‌دهد؟

از آن جا که روان‌کاوی بیشتر از آنکه گفتنی باشد، تجربه کردنی است، بگذارید با سؤال‌هایی که می‌پرسم روان‌کاوی را از نزدیک‌تر لمس کنیم. آیا تا کنون صدا و تصویر خودتان را در فیلم دیده‌اید؟ آیا از تن صدای خودتان در فیلم متعجب شده‌اید؟ احتمالا زیاد از صدایی که می‌شنوید، راضی نیستید و فکر می‌کنید که صدای طبیعی خودتان بهتر است! دلیل این امر چیست؟ یکی از جنجالی‌ترین بحث‌های علمی بین دانشمندان همیشه بر سر این بوده که بالاخره انسان جبر دارد یا اختیار؟ به راستی رفتارهای ما آزادانه است یا مجبور هستیم به طریق خاصی رفتار کنیم؟ چرا افراد با وجود اینکه می‌دانند چه رفتارهایی مفید هست و چه رفتارهایی به آن‌ها صدمه می‌رساند، باز هم مرتکب رفتار اشتباه می‌شوند؟ آیا تا به حال برایتان اتفاق افتاده که بی خودی از یک نفر خوشتان بیاید یا اینکه برعکس از یک نفر بدون هیچ دلیلی بدتان بیاید؟ آیا تا به حال برایتان اتفاق افتاده که نام شخصی را فراموش کنید یا اینکه اشتباها نام دیگری را بر زبان بیاورید؟ چرا با وجود اینکه مسائل جنسی یکی از غرایز طبیعی بشر است، اما مثل بقیه نیازها (گرسنگی و تشنگی) با آن برخورد نمی‌شود و قوانین و مقررات خاص به خودش را دارد و این همه در رؤیاها خودنمایی می‌کند؟ این‌ها همه سؤالاتی بودند که برای اولین بار ذهن بنیانگذار روان‌کاوی یعنی “زیگموند فروید” را به خود مشغول کرد.

فقردر سواد روان‌شناختی باعث شده که در کشور ما درک درستی از روان‌شناسی و شاخه‌های مرتبط با آن وجود نداشته باشد. همین الان از شخصی که کنارتان نشسته است بپرسید که روان‌کاو کیست و چه کار می‌کند؟ احتمالا می‌گوید: ” او وِرد و جادو می‌کند” یا اینکه دستانش را به صورت حرکات پاندولی آونگ تکان می‌دهد و می‌گوید: ” با ساعت مخصوص خود افراد را هیبنوتیزم می‌کند تا مغزشان را شست و شو بدهد” اگر هم که خیلی طرف با سواد باشد می‌گوید: ” روان‌کاو مریض را روی یک تخت می‌خواباند و پشت سر او می‌نشیند و اگر خوابش نبرد گاهی به صحبت‌های مریض واکنش نشان می‌دهد”. این‌ها همه تصورات غلطی است که از روان‌کاو و روان‌کاوی در ذهن مردم حک شده است. اما به راستی روان‌کاوی چیست و روان‌کاو چه کار می‌کند؟

اگر یک مهمان به خانه شما بیاید او را کجا می نشانید؟ احتمالا در بهترین قسمت خانه. پذیرایی. آیا اتاق خوابتان را هم به او نشان می‌دهید؟ اگر خیلی به شما نزدیک باشد، شاید. آیا امکان دارد که اول بار او را به دست شویی خانه راهنمایی کنید؟! احتمالا اگر آدم سالمی باشید این کار را نمی‌کنید. روان ما انسان‌ها هم درست مانند یک خانه قسمت‌های مختلفی دارد که بعضی از اجزای آن مانند پذیرایی خانه خوشایند و بعضی دیگر مثل دست شویی زیاد خوشایند نیست. اگر خودتان را مهمان در نظر بگیرید و روان‌تان را یک خانه تصور کنید، حتی قسمت‌هایی در این خانه وجود دارد که هرچه قدر هم با خودتان صمیمی باشید، به صورت آگاهانه نمی‌توانید به آن دست یابید. آن بخش‌های تاریک روان که مملو از محرمات، افکار، تصورات و خاطرات دردناک است در روان‌کاوی ناخودآگاه نامیده می‌شود.

اگر در یک مهمانی از دست یک کودک شلوغ کار حسابی عصبانی شوید، امکان دارد که او را از اتاق بیرون بیندازید و حتی در را هم روی او قفل کنید. احتمالا به صورت موقت از دست او راحت می‌شوید. اما اگر این کودک از آن کودک‌هایی باشد که به این زودی‌ها از رو نرود، از پشت در دائما شلوغ کاری می‌کند. در را می‌شکند و یا حتی از پنجره دوباره راه خود را پیدا می‌کند و اگر خیلی زرنگ باشد ممکن است تغییر شکل بدهد و خیلی محترمانه از شما تقاضا کند که او را به داخل راه دهید. در سیستم روانی ما هم همین ماجرا در حال اتفاق افتادن است. اگر یک فکر یا تصور آن قدر با پیش فرض‌های اخلاقی و شخصیتی شما ناهماهنگ باشد که نتوانید آن را تحمل کنید سریعا آن را روانه ناخودآگاه خواهید کرد. اگر چه که دیگر این فکر یا خاطره آزارنده در آگاهی شما وجود ندارد، اما مثل کودک پشت در دائما مشغول خراب کاری است و گاهی با لباس مبدل دوباره به مهمانی می‌آید. فکر و خاطره سرکوب شده نیز به صورت علایم آزارنده بیماری‌های روانی مثل افسردگی و اسکیزوفرنی خودش را نشان می‌دهد و یا اینکه از صورت روانی تغییر شکل می‌دهد و در قالب بیماری‌های جسمی در کارکرد افراد اختلال ایجاد می‌کند.

فکر می‌کنم اکنون راحت‌تر می‌توانیم به سؤال‌های ابتدای متن پاسخ بدهیم. روان‌کاو همان کاری را انجام می‌دهد که یک فیلم ویدیویی با صدای شما انجام می‌دهد. اگر چه که هر وقت حرف می‌زنید صدای خودتان را می‌شنوید اما همه ابعاد آن را درک نمی‌کنید و وقتی برای اولین بار در فیلم به آن دقت می‌کنید، به دلیل اینکه فکر می‌کنید این صدا با صدایی که قبلا در تصورتان از خود داشته‌اید، متفاوت است احساس بدی می‌کنید. همه‌ ابعاد زیر بنایی رفتارهای ما نیز توسط خودمان قابل درک شدن نیستند و روان‌کاو با سؤالات و تفسیرهایی که انجام می‌دهد مثل یک باستان شناس و کارآگاه، یک فیلم ویدیویی از دلایل واقعی و ناخودآگاه رفتارها به ما نشان می‌دهد تا به این ناهمخوانی پی ببریم و بتوانیم آن‌ها را اصلاح کنیم.

در روان‌کاوی اکثر اعمال ما به صورت غیر اردادی و ناخودآگاه انجام می‌شوند. پس می‌توان سؤال همیشگی فیلسوفان را این طور جواب داد که تا وقتی افراد روان‌کاوی نشوند، بیشتر با جبر طرف هستیم تا اختیار. به همین دلیل، خیلی از رفتارهای کاملا غیر منطقی، علیرغم آگاهی شخص از اشتباه بودنشان (برای مثال اعتیاد)، باز هم ادامه پیدا می‌کنند. خیلی از اموری مثل لغزش‌های کلامی و رفتارهای عادی زندگی(مثل اشتباه گفتن نام یک فرد و یا برخوردهای جسمی که تصادفی انگاشته می‌شوند) هم اگرچه که بیماری نیستند، اما می‌توانند بیانگر این باشند که انگار چیزی به غیر از آگاهی هشیارانه ما هم وجود دارد. همچنین حرکاتی که در حین هیبنوتیزم فرد انجام می‌دهد و سپس فراموش می‌کند یا رویاهایی سرشار از مضامین جنسی همه نشانگر وجود بخشی به نام ناخودآگاه است.

در روان‌کاوی سنتی، خیلی از مشکلات به دوران کودکی و مسائل جنسی ربط پیدا می‌کنند. این همه مقررات سخت گیرانه برای مسائل و قوانین امور جنسی و شرم افراد راجع به صحبت کردن در مورد آن علیرغم اینکه مثل خوردن و نوشیدن از نیازهای اولیه بشر محسوب می‌شود دال بر آن است که گویی امور جنسی رنگ و بویی متفاوت‌تر با دیگر غرایز دارد. اما رویکردهای جدیدتر روان‌کاوی به مسائل ارتباطی انسان توجه ویژه‌ای دارند؛ به طوری که ریشه مشکلات روانی را در ارتباطات مختل با افراد مهم زندگی می‌جویند.

اگرچه روان‌کاوی به عنوان یک روش درمان غیر دارویی برای بیماری‌های روانی مطرح شد اما بعدتر به صورت یک نظام جهان بینی و گفتمان علمی توسعه پیدا کرد. به طوری که در سایر علوم از ادبیات تا معماری و هنر راه پیدا کرد و امروزه نیز هم سو با جریان علمی نوروساینس قصد دارد برای خود جایگاه محکم‌تری پیدا کند.

بیشتر بخوانید


46 دیدگاه

  1. It’s really a nice and useful piece of info.
    I’m glad that you shared this useful information with us.
    Please stay us up to date like this. Thanks for sharing.

  2. Do you mind if I quote a couple of your articles as long as I provide credit and sources back to your
    site? My blog is in the exact same area of interest as
    yours and my users would really benefit from some of the information you provide here.
    Please let me know if this alright with you. Thanks!

  3. It is perfect time to make some plans for the future and it is time to be happy.
    I have read this post and if I could I desire to suggest you
    few interesting things or advice. Maybe you
    could write next articles referring to this
    article. I wish to read more things about it!

  4. This design is spectacular! You most certainly know how to keep a reader entertained.
    Between your wit and your videos, I was almost moved to start my own blog (well, almost…HaHa!) Great job.
    I really loved what you had to say, and more
    than that, how you presented it. Too cool!

  5. Unquestionably believe that which you said. Your favorite reason seemed to
    be on the web the simplest thing to be aware of. I say to you,
    I certainly get irked while people think about worries that they plainly do not know about.
    You managed to hit the nail upon the top and defined out the whole thing without
    having side effect , people can take a signal. Will likely be
    back to get more. Thanks

  6. Pretty nice post. I simply stumbled upon your weblog and
    wished to mention that I have really loved surfing around your blog
    posts. After all I’ll be subscribing in your feed and I’m hoping you
    write once more very soon!

  7. Link exchange is nothing else however it is simply placing the other person’s website
    link on your page at appropriate place and
    other person will also do same in favor of you.

  8. Magnificent website. Plenty of helpful info here. I am sending it
    to some friends ans also sharing in delicious.
    And of course, thank you for your effort!

  9. Greate article. Keep posting such kind of information on your page.
    Im really impressed by it.
    Hi there, You’ve done a great job. I will definitely digg it and in my view suggest to my friends.
    I’m confident they will be benefited from this website.

  10. You actually make it appear so easy together with your presentation but I find this topic
    to be really something which I feel I’d by no means
    understand. It sort of feels too complex and very huge
    for me. I am looking ahead in your subsequent publish,
    I will try to get the grasp of it!

  11. Hello, its pleasant paragraph on the topic of media print, we all be aware of
    media is a fantastic source of information.

  12. You really make it seem so easy together with your presentation but I in finding this topic to be really something which
    I feel I would never understand. It sort of feels too complex and extremely broad for me.
    I’m looking ahead for your subsequent publish, I will attempt to get the dangle of it!

  13. Greetings! I’ve been following your site for a long time now and
    finally got the courage to go ahead and give you
    a shout out from Humble Tx! Just wanted to mention keep up
    the excellent job!

  14. Normally I do not learn post on blogs, however I wish to say that this write-up very pressured me to try and do it!

    Your writing style has been amazed me. Thanks, quite nice article.

  15. It is appropriate time to make some plans for the future and it’s time to be
    happy. I’ve read this post and if I could I
    wish to suggest you some interesting things or advice. Maybe you can write next articles
    referring to this article. I want to read more things about it!

  16. Fantastic beat ! I would like to apprentice while you amend your
    web site, how could i subscribe for a blog site?
    The account helped me a acceptable deal. I had been a little bit acquainted of
    this your broadcast provided bright clear idea

  17. I am extremely impressed with your writing skills and also with the layout on your blog.
    Is this a paid theme or did you modify it yourself? Either way keep up
    the excellent quality writing, it is rare to see a great blog like this one nowadays.

  18. Hey there, I think your site might be having browser compatibility issues.

    When I look at your blog site in Chrome, it looks fine
    but when opening in Internet Explorer, it has some overlapping.
    I just wanted to give you a quick heads up!
    Other then that, very good blog!

  19. Hey, I think your website might be having browser compatibility issues.

    When I look at your blog site in Safari, it looks fine but when opening
    in Internet Explorer, it has some overlapping. I just wanted to
    give you a quick heads up! Other then that, superb blog!

  20. Thank you for any other informative web site.
    The place else could I am getting that type of info written in such an ideal method?
    I have a challenge that I’m just now working on, and I have been on the glance out for such info.

  21. Hi my friend! I want to say that this article is awesome, nice written and include almost all important infos.
    I would like to look more posts like this .

  22. I am not sure the place you’re getting your information,
    however good topic. I must spend some time learning
    more or figuring out more. Thank you for magnificent info I used
    to be searching for this information for my mission.

  23. Howdy! I could have sworn I’ve been to this site before but after
    browsing through some of the posts I realized it’s new to me.
    Anyways, I’m definitely pleased I found it and I’ll be bookmarking it and checking back regularly!

  24. I delight in, cause I found just what I used to be having a look for.
    You have ended my 4 day long hunt! God Bless you man. Have a nice day.
    Bye

  25. Hi, Neat post. There’s an issue along with your website in internet explorer, may test
    this? IE still is the market leader and a large component of other folks will pass over
    your excellent writing due to this problem.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *